Geen strijd, geen inzet, nu zelfs geen trainer

Excelsior wordt vaak geroemd omdat het er altijd zo rustig blijft. Het woord crisis bestaat niet in Kralingen. Tot de allerlaatste speelminuut van het seizoen strijden tegen degradatie? Eerder regel dan uitzondering. Maar de afgelopen weken was het anders. Misschien komt dat door de laatste twee seizoenen, waarin alles vanzelf leek te gaan. Seizoenen waarin naast het woord crisis, ook het woord nacompetitie niet bestond. Althans, niet in combinatie met promotie/degradatie. Wel werd er gedroomd van play-offs om een Europees debuut.

Nu staat Excelsior zes wedstrijden voor het einde ternauwernood boven de streep. Een seizoen zoals zovelen – de club stond er in deze fase weleens slechter voor. Natuurlijk, er werd meer verwacht door de laatste twee seizoenen. Maar als altijd bleef realisme de overhand houden. Het verschil was dat het de laatste weken niet alleen aan resultaat of doelpunten ontbrak. Er was geen strijd en inzet.

Zelfs in seizoenen waarin Excelsior degradeerde stond er een ploeg die ieder grassprietje wilde opvreten. Nu ontbreekt al wekenlang de wil om alles te geven. Aan kwaliteit ontbreekt het niet. Eerder in het seizoen liet de selectie meerdere malen zien dat ze het heus wel kunnen. Wat er de laatste weken anders was? Niemand die het lijkt te weten, behalve dat al dat puntverlies in blessuretijd mentaal doorwerkt.

Adrie Poldervaart kon de spelersgroep voor zijn gevoel niet meer raken. De 1-2 nederlaag tegen hekkensluiter NAC Breda was de druppel die de emmer deed overlopen. En dus zat hij woensdagavond kort na de wedstrijd op kantoor bij Ferry de Haan. Om zijn ontslag in te dienen, in het belang van Excelsior. Zodat er in de laatste wedstrijden van dit seizoen een trainer voor de ploeg staat die wél kan doordringen bij de spelers.

Er rolden woensdag letterlijk tranen op Woudestein. Want met Poldervaart ging er niet zomaar een passant weg. Er vertrok iemand die al sinds 1992 was verbonden aan de club. Het vertrek is een menselijk drama. Bij FOX Sports roemden ze hem woensdagavond meerdere malen als “sympathieke man”. Van de ene op de andere dag is een stuk meubilair weg uit Kralingen.

Poldervaart gaat de boeken in als de eerste trainer die een eredivisieseizoen niet afmaakt bij Excelsior. Zijn cijfers zijn niet eens zo slecht: onder acht van de veertien andere trainers in de eredivisie behaalde Excelsior gemiddeld minder punten. Maar wedstrijd na wedstrijd werd steeds duidelijker dat er iets moest gaan veranderen, om het eredivisieschap te behouden.

Was de chemie uitgewerkt? Ryan Koolwijk vond van niet, zei hij tegen RTV Rijnmond. Wel had Poldervaart volgens de aanvoerder een andere stijl van coachen. Hij stond meer tussen de groep, vergeleken met Mitchell van der Gaag. “Misschien is dat soms niet altijd goed geweest.”

Ook Ferry de Haan weersprak bij de NOS dat de spelersgroep wantrouwen had in hun trainer. Maar toch: “Als je de wedstrijd van gisteren ziet, kan je misschien een andere conclusie trekken.” Het vertrek van Poldervaart kwam ook bij de algemeen directeur als een verrassing. Er waren de afgelopen weken een aantal moeilijke momenten geweest, en hij was “zoekende om de juiste snaar te raken”. Maar telkens werd er in oplossingen gedacht. Iedereen heeft gefaald, aldus De Haan.

Was het dan toch een verkeerde keuze om de fysiotherapeut – bij zijn aanstelling als hoofdtrainer al 26 jaar lang – de leiding over de spelersgroep te geven? Een fysio heeft immers een andere band met de spelers dan een hoofdtrainer. Kon hij te weinig gezag uitoefenen? De eerste weken was het wennen, vond Koolwijk, maar al snel was Poldervaart gewoon “de trainer”. Achteraf was het misschien een foute keuze, zo beantwoordde De Haan de vraag van de NOS. “Maar ik denk het niet”, nuanceerde hij gelijk.

Poldervaart heeft zijn stempel echt wel gedrukt, was André Hoekstra duidelijk tegen RTV Rijnmond. Het enige wat nog moest worden opgelost waren al die doelpunten vlak voor tijd. Dat is – tot er een nieuwe trainer wordt gevonden – de taak voor assistent-trainer Hoekstra, die voorlopig de honneurs waarneemt.

Wie die nieuwe trainer wordt? Ferry de Haan gaat op zoek naar iemand “voor de lange termijn”. Daar werd maart vorig jaar ook naar gezocht, toen Mitchell van der Gaag bekendmaakte na het seizoen te stoppen. Toen duurde de zoektocht drie maanden. Daar is nu geen tijd voor. Zaterdag zal er tegen FC Groningen nog geen nieuwe trainer langs de lijn staan, dat is te kortdag. Daarna zijn er nog maar vijf wedstrijden, nota bene te beginnen met de uitwedstrijd tegen Ajax.

De club doet er verstandig aan om alle zeilen bij te zetten en op zoek te gaan naar een trainer voor alleen deze laatste vijf wedstrijden. Iemand die ver boven de groep staat. “Een arrogante klootzak”, zoals ze het profiel van de ideale nieuwe trainer bij RTV Rijnmond schetsten. Iemand waar de spelers ontzag voor zullen hebben, waarvoor ze niets anders dan elk kunstgrassprietje willen opvreten. Om ervoor te zorgen dat het seizoen op zondag 12 mei voorbij is. Zonder nacompetitie, zonder degradatie, met handhaving. Eerst #writinghistory, daarna pas focussen op de lange termijn.

Foto: SBV Excelsior